Աշխատավարձի բանակցություն. ինչպես արժեքիդ համապատասխան հատուցում պահանջել՝ առաջարկը չկորցնելով

Աշխատավարձի բանակցությունը մասնագիտական կյանքի ամենաազդեցիկ ու ամենախուսափված զրույցներից մեկն է։ Հետազոտությունները հետևողականորեն ցույց են տալիս, որ սկզբնական առաջարկի շուրջ բանակցողները կարիերայի ընթացքում էապես ավելի են վաստակում, քան նրանք, ովքեր ընդունում են առաջին թիվը, քանի որ մեկնարկային աշխատավարձն ապագա բարձրացումների ու բոնուսների կողմնորոշիչն է։ Այնուամենայնիվ, Հայաստանում բազում մասնագետներ ընդունում են սկզբնական առաջարկն առանց քննարկման, հաճախ ծանր թվալու կամ ամбողջ առաջարկը կորցնելու վախից։ Այդ վախն հազվադեպ է արդարացված։

Ցանկացած բանակցությունի մտնելուց առաջ հիմք ձեռք բերեք։ LinkedIn Salary-ի, տեղական աշխատանքային հարթակների ու ձեր ոլորտի գործընկերների հետ զրույցների նման ռեսուրսների օգնությամբ հասկացեք ձեր պաշտոնի, փորձի մակարդակի ու ոլորտի ռեալիստ տիրույթը։ Երևանի արտադրանքային ընկերությունում աշխատող ավագ ծրագրային ինժեների շուկայական արժեքը տարբե է նույն պաշտոնի դիմաց փոքր տեղական ՏՏ ընկերությունում։ Ձեր տիրույթն իմանալն ավելացնում է ձեր վստահելիությունն ու կանխում ձեր կողմից ծայրաստիճան ցածր կամ բարձր կողմնորոշումը։

Հակառաջարկ անելիս նախ արտահայտեք անկեղծ ոգևորություն, հետո բանակցեք։ Ինչ-որ այսպիսի բան. «Ես շատ ոգևորված եմ այս հնարավորությամբ և ուզում եմ, որ ամեն ինչ ստացվի։ Հիմնվելով իմ հետազոտությունների ու փորձի վրա՝ ավելի մոտ [թիվ]-ի էի ակնկալում։ Ճկունություն կա՞»։ Այս ձևակերպումն ազդանշանում է, որ ուզում եք պաշտոնը, ոչ թե հրաժարվելու սպառնալիք եք, և բացում է թվի շուրջ զրույց։ Փորձառու հավաքագրողների մեծ մասն ակնկալում է սա և մտածում ունի ճկունություն, ոչ թե մեկ ամուր ֆիքսված թիվ։

Եթե ընկերությունն ասի, որ աշխատավարձը ֆիքսված է, բանակցեք փաթեթի մյուս բաղկացուցիչների շուրջ։ Մեկնարկային ամսաթվի ճկունություն, լրացյալ արձակուրդ, մասնագիտական զարգացման բյուջե, կատարողականության գնահատում 3 կամ 6 ամիս (12-ի փոխարեն), հեռավոր աշխատանքի նախաձայնագրում — բոլորն ընդհանուր բանակցութային կանչերն են։ Ուշագրավ արժեքն այն է, որ առաջին գնահատումը 12-ից 6 ամիս տեղափոխելն ըստ էության ավելի արժեքավոր է, քան թվում է. դա ձեզ ավելի արագ է հասցնում բարձր աշխատավարձի, ու ձեռք բերված ազատությունն ու ճկունությունն ուղղակիորեն ազդում են կյանքի որակի վրա։

Բանակցությունը մեկնարկելուց առաջ կարևոր է որոշել ձեր անելու-կամ-չանելու թիվը՝ նվազագույն ընդունելի առաջարկը ձեր կողմից։ Եթե առաջարկն ընկնի այդ կետից ցածր և գործատուն ոչինչ չի կարող անել, մերժել արժանապատվորեն ավելի լավ է, քան ընդունելիս ու կեսից հեռանալ։ Երևանի նման փոքր մասնագիտական համայնքում՝ հաճախ հանդիպում ես հնարավոր գործընկերների կամ ղեկավարների, այնպես որ բանակցությունների ժամանակ ձևավորվող կարծիքն ազդում է հեղինակության վրա։ Բանակցությունների մեծ մասն ավարտվում է երկու կողմերի համար ընդունելի կետերի գտնմամբ, ուստի գործատուների մեծ մասն ակնկալում է ողջամիտ հակաառաջարկ, այնպես որ ինքնավստահ, բայց քաղաքավարի խոսելն ամենից ճիշտ մոտեցումն է։